लथालिंग कुटनीतिक सम्बन्धहरुलाई निकै धैर्य र मिहेनतले जोड्नुपर्ने बेला परराष्ट्रमन्त्रिमा डा आरजु राणा देउवा छानिएकी छिन । उनि शेर बहादुर देउवाको श्रीमति भएकै कारण बढी नै आलोचित छिन । राजनिितक रुपमा सांसद भए पनि कार्यकारी पदमा उनको यो पहिलो अनुभव हो । भाषामा उनलाई समस्या छैन भने गतिला सल्लाहाकार राखेर लय छाडेको कुटनीतिलाई लयमा ल्याउन धेरै कठिन त छैन । उनको हालसम्मका हुर्काई पढाई लेखाई सबैलाई परराष्ट्र सेवामा लगाईन भने उनले विगतको तुलनामा राम्रो परिणाम पनि ल्याउने संभावना छ । चुनौति व्यापक छ तर सपार्न नै नसक्ने गरी विग्रीएको भने होईन । पटकपटक शेर बहादुर देउवा प्रधानमन्त्रि हुँदा सम्पुर्ण कुटनीतिक व्यवस्थापन गरेकी आरजु राणका लागि नेपालको वर्तमान कुटनीति सुधार गर्न त्यहि कठिन छैन तर पनि केहि मिहेनत गरेर अन्तराष्ट्र्रिय समुदायलाई विश्वासमा लिनु पर्ने अवस्था भने अवस्य छ ।
सोमबार पदभार ग्रहण गर्दै उनले सीमाका विषयमा पहिलेजस्तो सीमास्तम्भ हेरेर मात्र निर्णय गर्नु नपर्ने बताइन् । ‘पहिलाभन्दा अहिले हामीसँग धेरै सूचना छ । अहिले जीआईएस छ, स्याटेलाइट इमेजरी छ,’ उनले भनिन्, ‘बोर्डरहरूमा पहिलाजस्ते यो पिलर यहाँ थियो, त्यो पिलर त्यहाँ थियो भनेर झगडा गर्नुपर्दैन, तथ्यमा आधारित हुने हो भने सीमा समस्या समाधान हुन्छ ।’
कालापानी, लिम्पियाधुरा र लिपुलेकको समस्या कसरी समाधान गर्नुहुन्छ ? भन्ने प्रश्नमा उनले भूगोल, इतिहास र जीपीएस नक्साका आधारमा समस्या समाधान गर्न सकिने बताइन् । उनले आफू जादु र चटकमा विश्वास नगर्ने भन्दै भूराजनीतिक विषय जटिल हुने धारणा राखिन् ।
मन्त्री राणाले विदेशमा बसोबास गर्ने नेपालीका लागि धेरै काम गर्न आवश्यक रहेको बताइन् । ‘हामो नागरिक अरुको देशमा बसिरहेका छन्, कतिले नागरिकता लिए, कतिले व्यापार गरेर बसेका छन्, कोही पढ्दैछन् । उनीहरूका लागि हामीले के गर्न सक्छौं, हामीले रिभ्यू र रिथिंक गर्नुपर्नेछ,’ उनले भनिन् ।
